Συναγερμός στην κτηνοτροφία της Αιτωλοακαρνανίας – Σφυροκόπημα με νέα μέτρα για την ευλογιά – Ποιοι Δήμοι μπαίνουν στο «κόκκινο»

Σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης τίθεται η κτηνοτροφία της Αιτωλοακαρνανίας, καθώς η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας ενεργοποιεί νέο, αυστηρό πακέτο μέτρων για την ανάσχεση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων. Η ασθένεια, που έχει ήδη επιβεβαιωθεί σε εκτροφές των Δήμων Αμφιλοχίας, Αγρινίου, Ακτίου-Βόνιτσας και Ξηρομέρου, οδήγησε την αρμόδια Κτηνιατρική Υπηρεσία στη λήψη δραστικών αποφάσεων, οι οποίες αλλάζουν ριζικά τους όρους λειτουργίας για εκατοντάδες κτηνοτρόφους.

Με απόφαση που υπέγραψε στις 24 Ιουλίου 2026 ο Αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης, Ανδρέας Φιλιάς, οριοθετούνται ζώνες προστασίας και επιτήρησης σε ακτίνα 5 και 20 χιλιομέτρων αντίστοιχα, με σκοπό τον περιορισμό της εξάπλωσης του ιού. Παράλληλα, επιβάλλονται κανόνες-φραγμοί σε κάθε πτυχή της παραγωγικής αλυσίδας – από τη μετακίνηση των ζώων μέχρι τη διάθεση γάλακτος και ζωοτροφών.

Οι «καυτές» ζώνες – Ποιοι Δήμοι και Κοινότητες πλήττονται

Η Ζώνη Προστασίας (5 χλμ) περιλαμβάνει περιοχές υψηλού κινδύνου, όπου κάθε μετακίνηση ζώων απαγορεύεται αυστηρά. Συγκεκριμένα, στην Περιφερειακή Ενότητα Αιτωλοακαρνανίας εντάσσονται:

• Δήμος Ι.Π. Μεσολογγίου: Οι Τοπικές Κοινότητες Κατοχής, Νεοχωρίου, Λεσινίου, Ρέτσινας, Μούσουρων, Ελληνικών, Κεράσοβου, καθώς και ολόκληρη η Δημοτική Κοινότητα Αιτωλικού.
• Δήμος Αμφιλοχίας: Λουτρό, Ανοιξιάτικο, Σαρδίνια, Αμπελάκι και η Δημοτική Κοινότητα Αμφιλοχίας.
• Δήμος Ακτίου-Βόνιτσας: Τρύφος, Κατούνα, Πάλαιρος.
• Δήμος Ξηρομέρου: Παλαιομάνινα, Στρογγυλοβούνι, Πηγάδια.
• Δήμος Ναυπάκτου: Μακύνεια, Μολύκρειο, Αντίρριο, Καλαβρούζα.
• Δήμος Αγρινίου: Μια εκτεταμένη λίστα περιλαμβάνει Δοκίμιο, Καλύβια, Αγγελόκαστρο, Λυσιμαχεία, Γιαννούζι, Λεύκα, Μπούζι, Μεγάλη Χώρα, Νεάπολη, Στράτο, Μακρινού, Κάτω Μακρινού, Μεσάριστα, Καψοράχη, Τριχώνιο, Άκρες, Άγιο Ανδρέα, Δαφνιά, Γαβαλού, Γραμματικό, Ματαράγκα, Παππαδάτες, Κάτω Κεράσοβο, Ζευγαράκι, Παναιτώλιο και Ρίγανη.

Η Ζώνη Επιτήρησης (20 χλμ) απλώνεται σε ένα ευρύτερο τόξο, που καλύπτει το υπόλοιπο τμήμα του Δήμου Μεσολογγίου, ολόκληρους τους Δήμους Ξηρομέρου και Θέρμου (με συγκεκριμένες εξαιρέσεις), καθώς και μεγάλα τμήματα των Δήμων Ναυπάκτου, Αγρινίου, Αμφιλοχίας και Ακτίου-Βόνιτσας, αποκλείοντας ελάχιστες κοινότητες όπως το Λαμπίρι, τη Βόνιτσα και το Τρίκλινο.

Σιδηρά μέτρα – Απαγορεύσεις σε κάθε επίπεδο

Η απόφαση δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνειών. Οι περιορισμοί είναι καθολικοί και διαβαθμίζονται με σαφήνεια:

1. Μετακινήσεις ζώων: Επιβάλλεται ολική απαγόρευση μετακίνησης αιγοπροβάτων εντός όλων των ζωνών, συμπεριλαμβανομένων και των ζώων που προορίζονται για σφαγή. Η μόνη εξαίρεση αφορά κατόπιν άδειας της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας, μετά από δειγματοληψία σιέλου και αρνητικό αποτέλεσμα PCR – μια διαδικασία που πρακτικά λειτουργεί ως «φίλτρο» ασφαλείας.
2. Θερινοί βοσκότοποι: Απαγορεύεται κάθε μετακίνηση προς θερινούς βοσκοτόπους εκτός της απαγορευμένης ζώνης, «παγώνοντας» το παραδοσιακό μοντέλο της μετακίνησης κοπαδιών.
3. Ανασυστάσεις εκτροφών: Καμία νέα ή επαναλειτουργούσα εκτροφή δεν μπορεί να δημιουργηθεί εντός των ζωνών έως ότου η επιδημιολογική κατάσταση παρουσιάσει σαφή βελτίωση.
4. Διέλευση φορτίων: Απαγορεύεται η διέλευση φορτίων ζώντων μηρυκαστικών μέσα από τις ζώνες προστασίας και επιτήρησης, ακόμα κι αν πρόκειται για διέλευση χωρίς στάση.

Το γάλα υπό αυστηρό καθεστώς – Παστερίωση και αποκλειστικά δρομολόγια

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη διακίνηση του νωπού γάλακτος, δεδομένου ότι η ευλογιά μεταφέρεται εύκολα μέσω μολυσμένων επιφανειών και οχημάτων. Σύμφωνα με την απόφαση:

• Αποκλειστικά οχήματα κινούνται αποκλειστικά εντός ζωνών, χωρίς να αναμειγνύονται με δρομολόγια σε ελεύθερες περιοχές. Η παραλαβή γίνεται κατά σειρά (πρώτα ζώνη επιτήρησης, έπειτα ζώνη προστασίας).
• Καθαρισμός και απολύμανση κάθε φορά πριν και μετά την είσοδο και έξοδο από κάθε εκτροφή, με υποχρεωτικό κινητό εξοπλισμό τουλάχιστον 15 λίτρων.
• Υποχρεωτική χρήση γαντιών, ποδοναριών και φόρμας μιας χρήσης, τα οποία αφήνονται στην εκτροφή για καταστροφή.
• Πλήρης ιχνηλασιμότητα, με καταγραφή ώρας παραλαβής από κάθε εκτροφή, ενώ η εγκατάσταση μεταποίησης υποχρεούται να τηρεί αρχείο με τα οχήματα και την πορεία του γάλακτος.
• Παστερίωση – Ο μόνος αποδεκτός τρόπος μετριασμού του κινδύνου είναι η θερμική επεξεργασία (72°C για 15 δευτερόλεπτα), με την εγκατάσταση να λειτουργεί υπό την επιτήρηση επίσημων κτηνιάτρων.

Ζωικά υποπροϊόντα – Απομόνωση και υγειονομική ταφή

Οι κανόνες για τα ζωικά υποπροϊόντα (ΖΥΠ) είναι εξίσου απαιτητικοί. Νεκρά ζώα και μέρη αυτών από πληγείσες εκτροφές δεν επιτρέπεται να φύγουν από το χώρο τους. Πρέπει να απορριφθούν με υγειονομική ταφή εντός της εκτροφής ή να αποσταλούν σε εγκεκριμένες μονάδες διαχείρισης εντός της απαγορευμένης ζώνης.

Η κόπρος, συμπεριλαμβανομένων των υλικών στρωμνής, πρέπει να εμποτιστεί πλήρως με απολυμαντικό και να υποβληθεί σε θερμική επεξεργασία (70°C), καύση, ή να παραμείνει σε κοπροσωρό για 42 ημέρες με αναστοίβαση και απολύμανση.

Τα δέρματα, το μαλλί και το αναπαραγωγικό υλικό απομονώνονται και αποστέλλονται για διαχείριση αποκλειστικά εντός της ζώνης, ενώ τα Υποπροϊόντα Κατηγορίας 3 (ΥΕΚ) από σφαγεία μετακινούνται μόνο υπό προϋποθέσεις και με αυστηρή τήρηση των πρωτοκόλλων χρώσης και σήμανσης.

Ζωοτροφές – Ελεύθερη διακίνηση με… τείχος βιοασφάλειας

Οι επιχειρήσεις ζωοτροφών εντός των ζωνών μπορούν να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους, υπό την προϋπόθεση ότι εφαρμόζουν απαραβίαστα μέτρα βιοασφάλειας. Συγκεκριμένα:

• Απολύμανση των μεταφορικών μέσων σε κάθε φόρτωση/εκφόρτωση, με τήρηση έντυπου προγράμματος.
• Χρήση φόρμας, ποδοναρίων και γαντιών μιας χρήσης από τους οδηγούς.
• Φορητός εξοπλισμός απολύμανσης εντός του οχήματος.
• Προτίμηση διαδρομών μέσω μεγάλων οδικών αρτηριών, χωρίς στάσεις, μακριά από εγκαταστάσεις με αιγοπρόβατα.

Οι Επόπτες Κυκλοφορίας Ζωοτροφών διενεργούν αυστηρότατους ελέγχους, ελέγχοντας τιμολόγια, βεβαιώσεις διέλευσης από απολυμαντικούς σταθμούς, και την ύπαρξη απολυμαντικών τάπητων στις επιχειρήσεις.

Το μήνυμα – Αυστηρές κυρώσεις και ενιαίο μέτωπο ελέγχου

Η απόφαση, η οποία καταργεί κάθε προηγούμενη σχετική ρύθμιση (υπ’ αριθμ. 3201/358/07-01-2026), κάνει σαφές ότι η μη τήρηση των μέτρων επισύρει βαριές κυρώσεις, σύμφωνα με το άρθρο 20 της Υπουργικής Απόφασης 1747/386028/2023.

Η εφαρμογή της ανατίθεται στις Κτηνιατρικές Αρχές, με την επικουρία των Αστυνομικών, Λιμενικών, Δημοτικών και Κοινοτικών Αρχών, καθώς και της Αγροφυλακής, διαμορφώνοντας ένα εκτεταμένο ελεγκτικό πλέγμα που καλύπτει κάθε γωνιά της Περιφερειακής Ενότητας.

Περισσότερες πληροφορίες ΕΔΩ