Νερό: Πάνω από 50 μεγάλα έργα σε όλη την Ελλάδα – Φράγματα, αντιπλημμυρικά και αρδευτικές υποδομές 1,2 δισ. ευρώ


Η αντιμετώπιση των αυξανόμενων πιέσεων γύρω από το νερό περνά πλέον σε ενιαίο σχεδιασμό, που συνδέει την ύδρευση, την άρδευση και την αντιπλημμυρική προστασία.

Η κλιματική κρίση, η αστικοποίηση και οι παρεμβάσεις στο φυσικό περιβάλλον δημιουργούν νέες απαιτήσεις για τις υποδομές της χώρας.

Σήμερα βρίσκονται σε εξέλιξη περισσότερα από 50 μεγάλα υδραυλικά έργα, συνολικού προϋπολογισμού 1,2 δισ. ευρώ.

Παράλληλα, 130 έργα συνολικού ύψους 2,8 δισ. ευρώ βρίσκονται στην τελική φάση αξιολόγησης.

Το εύρος των παρεμβάσεων παρουσιάστηκε στο 9ο Συνέδριο Υποδομών και Μεταφορών – ITC 2026, στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών.

Ο Χαράλαμπος Μυγδάλης, ειδικός γραμματέας Υδραυλικών Έργων του υπουργείου Υποδομών, έθεσε ως βασική προτεραιότητα τη μετάβαση σε ολοκληρωμένο σχεδιασμό.

«Η κλιματική κρίση μας δείχνει ότι θα πρέπει να μεταβούμε από την αποσπασματική αποκατάσταση στην προληπτική θωράκιση», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις νησιωτικές και τουριστικές περιοχές, που δέχονται μεγάλες πιέσεις.

Η προτεραιοποίηση των έργων γίνεται με βάση τις πραγματικές ανάγκες κάθε περιοχής, όπως ο κίνδυνος λειψυδρίας ή ερημοποίησης.

Οι επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης επιβαρύνονται από τη μεγάλη αστικοποίηση, την αυθαίρετη δόμηση, τις επιχωματώσεις ρεμάτων και την αποψίλωση λόγω πυρκαγιών.

«Τα έργα υδρονομίας, αντιπλημμυρικά και εγγειοβελτιωτικά θα πρέπει να εκτελούνται συνδυαστικά», τόνισε ο κ. Μυγδάλης.

Μεταξύ των έργων που παρουσιάστηκαν είναι η κατασκευή του φράγματος Μύρτου στην Κρήτη και του Ασωπού στην Κορινθία, καθώς και τα δίκτυα του φράγματος Ανάβαλου.

Στην Αττική υλοποιούνται οι διευθετήσεις των ρεμάτων Εσχατιάς, Αχαρνών και Ραφήνας, με τις δύο τελευταίες να καλύπτουν μεγάλο τμήμα της λεκάνης απορροής της Πεντέλης.

Τέσσερα ακόμη μεγάλα έργα βρίσκονται προς υπογραφή, ενώ έχουν δημοπρατηθεί το φράγμα Νεστορίου στην Καστοριά και το φράγμα Αλμωπαίου στην Πέλλα.

Ο κ. Μυγδάλης σημείωσε ότι η επιτυχής ολοκλήρωση των έργων περνά από πέντε στάδια: σωστός σχεδιασμός, ώριμες μελέτες, εξασφαλισμένη χρηματοδότηση, συνεργασία φορέων και ποιοτική κατασκευή με πρόβλεψη συντήρησης.

Από την πλευρά της, η Αργυρώ Ζέρβα, γενική γραμματέας Ενωσιακών Πόρων του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, υπογράμμισε ότι «το νερό αποτελεί προτεραιότητα».

Χαρακτήρισε θετικό το γεγονός ότι σταματά ο διαχωρισμός έργων άρδευσης και ύδρευσης, τα οποία θα χρηματοδοτούνται από ένα ενιαίο ταμείο, το ΕΠΕΣ.

«Το νερό είναι ενιαίος πόρος και δεν μπορούμε να το βλέπουμε αποσπασματικά», τόνισε.

Η κ. Ζέρβα ανέφερε ότι το Ταμείο Ανάκαμψης δεν ήταν κατάλληλο εργαλείο για μεγάλα έργα υποδομής, λόγω των περιορισμένων χρονικών περιθωρίων.

Το υπουργείο κατάφερε να εντάξει πέντε μεγάλα αρδευτικά έργα, τα οποία μεταφέρθηκαν στο ειδικό πρόγραμμα ΣΔΙΤ του Ταμείου.

Παράλληλα, 190 έργα ύψους 650 εκατ. ευρώ που δεν ολοκληρώθηκαν μεταφέρθηκαν στη νέα προγραμματική περίοδο, έπειτα από διαπραγμάτευση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Στην τελική φάση αξιολόγησης βρίσκονται 130 έργα συνολικού προϋπολογισμού 2,8 δισ. ευρώ.

Η ίδια επισήμανε ότι ζητούμενο δεν είναι μόνο η εξασφάλιση νερού για άρδευση, αλλά και η προστασία της καλλιεργήσιμης γης, καθώς η ακατάλληλη άρδευση μπορεί να ενισχύσει την ερημοποίηση.

Εκτίμησε μάλιστα ότι η ολοκλήρωση των έργων πιθανότατα θα εξασφαλίσει φθηνότερο νερό στους αγρότες.

Ως μεγαλύτερη συστημική απειλή για τις εταιρείες ύδρευσης χαρακτήρισε την κλιματική κρίση ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΥΑΘ, Άνθιμος Αμανατίδης.

Στην Ελλάδα, όπως είπε, η κατάσταση επιδεινώνεται από τη μη βιώσιμη διαχείριση και την υπεράντληση του υδάτινου πόρου, κυρίως για τη γεωργία.

Η ΕΥΑΘ κινείται σε δύο άξονες: τον εκσυγχρονισμό των υποδομών και την αύξηση του διαθέσιμου πόρου, με εναλλακτικές λύσεις όπως αφαλάτωση, γεωτρήσεις, φράγματα και ταμιευτήρες.

Με την αξιοποίηση έξυπνων υδρομέτρων και λύσεων τεχνητής νοημοσύνης, η ΕΥΑΘ μείωσε το μη τιμολογούμενο νερό από 35% σε 26% μέσα σε πέντε χρόνια.

Το επενδυτικό της πρόγραμμα έως το 2029 ανέρχεται σε περίπου 360 εκατ. ευρώ και περιλαμβάνει διπλασιασμό της δυναμικότητας του διυλιστηρίου.

«Ήδη έχουμε μειώσει το κόστος κατανάλωσης ανά κυβικό μέτρο νερού κατά 15%», σημείωσε ο κ. Αμανατίδης.

Αναφέρθηκε επίσης στο ανθρακικό αποτύπωμα, που βρίσκεται στο 70%, υπερβαίνοντας τον αρχικό στόχο μέσω του πρώτου συμβολαίου PPA που υπέγραψε δημόσιος φορέας.

Ιδιαίτερη μνεία έγινε στη συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, ως καίριο βήμα για μια νέα στρατηγική διαχείρισης του νερού σε Θεσσαλονίκη και Χαλκιδική.

Με τη πρόσφατη μεταρρύθμιση, η ΕΥΑΘ ενσωματώνει 25 φορείς ύδρευσης, αποχέτευσης και άρδευσης, κάτι που απαιτεί συγκεκριμένο επενδυτικό σχεδιασμό και σαφείς προτεραιότητες.

Στόχος είναι ένα ανθεκτικό και οικονομικά βιώσιμο σύστημα για τις επόμενες δεκαετίες.

Πηγη: Parapolitika.gr